Т.Эрдмаа 

Монгол түмний уламжлалт баяр Хаврын тэргүүн сарын шинийн нэгэн буюу Цагаан сар болоход  хэдхэн хоног  үлджээ. Сар шинийн баярыг Монголчууд бид өргөн дэлгэр тэмдэглэж, аав, ээж ахмад настнаа хүндлэн золгодог.  Судалгаагаар Улаанбаатар хотын өрхийн 80, хөдөө орон нутгийн өрхийн 94 хувь нь Цагаан сарын баярыг тэмдэглэдэг гэсэн судалгаа бий. Тэгэхээр Цагаан сарын баяр олон хоног үргэлжилдэг учраас айл хэссэн   айлчин гийчний хөл хөдөлгөөн хот, хөдөөгүй л хөвөрдөг. Очсон айл бүрдээ дайлуулж цайлуулах нь муугийн ёс биш монголын ёс. Гэтэл  Сар шинийн баярын үеэр хоолны, архины хордлого, гэдэсний халдварт өвчин, осол гэмтэл, осголт,  хөлдөлт, томуу төст өвчлөл нэмэгдэх хандлагатай байдаг талаар эрүүл мэндийн байгууллагууд анхааруулж буй юм. 

Ялангуяа энэ жил чанарын шаардлага хангаагүй  виски хэмээх архи урд хөршөөс их орж ирсэн  байна. Нэг бүрийг  нь 30-50 мянган төгрөгөөр худалдаалж байгаад  хууль хяналтынханд баригдсан тохиолдол ч байгаа гэнэ.  

Иймд хямд үнэтэй, чанарын шаардлага хангаагүй,  хүнсний бус спирт найруулж будагч бодисоор өнгө оруулсан  хулхи  архи баярын ширээндээ тавихгүй байхыг анхааруулж байгаа юм. Мөн Сар шинийн баяраар архи, согтууруулах ундаа хэтрүүлэн хэрэглэхгүй байхыг  анхааруулав. Хэн нэгийгээ архиар шахах  соёлгүй зангаас татгалзах, хамт яваа архи хэтрүүлэн хэрэглэсэн хүнээ заавал гэрт нь хүргэх зэрэг зөвлөгөө өгч байна. 

Мөн эрүүл мэндийн байгууллагаас томуу өвчнөөс сэргийлэх,  бага насны хүүхэд, жирэмсэн эхчүүд хүндрэх магадлалтай тул олон айл хэсэхгүй байхыг зөвлөв. 

Бас  аливаа баяр ёслолын үеэр согтуу жолоочийн тоо эрс нэмэгдэж өөрт болон өрөөлд эрсдэл учруулдаг хэнэггүй нөхдүүд ч бий. 

Тэгвэл энэ оны эхний өдрөөс хэрэгжиж эхэлсэн Зөрчлийн болон Эрүүгийн хуульд согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон бол оногдуулах ялыг чангатгаад байгаа билээ. Тодруулбал, жолооч согтуурсан үедээ машин барьсан эхний удаад жолоодох эрхийг нэг жилээр хасаж, 400,000 төгрөгөөр торгоно. Эсвэл 7-30 хоног баривчлах шийтгэл  ногдуулахаар Зөрчлийн хуульд өөрчлөлт орсон. Харин тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан, согтуурсан үедээ дахин машин барьсан, шалгуулахаас зайлсхийсэн бол эрүүгийн хуулиар хариуцлага хүлээлгэнэ.  Энэ тохиолдолд 1-3 жилээр жолоодох эрхийг хасах, 2.7-14 сая  хүртэл төгрөгөөр торгох, 240-720 цаг нийтэд тустай ажил хийлгэх, эсвэл зургаан  сараас гурван  жилийн хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах, эсхүл  зургаан сараас гурван жилийн хорих ял оноох юм. Үүнээс өөр чангарсан заалтууд ч бий. 

Мөн орон нутгийн замд зорчиж буй жолооч нар бие биедээ хүндэтгэлтэй хандаж гэрлээ шилжүүлэх, зам тавьж өгөх нь зүйтэй хэмээн цагдаагийн байгууллагаас анхааруулдаг. Ялангуяа энэ өвөл цас зуд ихтэй, замын бартаа саад их байгаа тул орон нутгийг зорьж буй жолооч нарт  хурдаа тохируулж явахыг цагдаагийн байгууллагаас анхааруулж буй билээ. Иймд монгол түмэн минь амны билгээс ашдын бэлгэ хэмээн тэмдэглэдэг Цагаан сараар эрүүл энх, бие биеэ эрхэмлэн хүндэлж сайхан шинэлээрэй.

Эх сурвалж: Монголын мэдээ сонин

2024 оны хоёрдугаар сарын 08. Пүрэв. №014 (5932)