Ажил үйлс нь амжилттай яваа нэгний ард сайн хань ижил байдаг гэдэг. Тэгвэл театрын сайн уран бүтээлийн ард жүжигчин, найруулагчаас гадна сайн арын албаныхан байдаг гээд хэлчихэд нэг их буруудахгүй биз. Театрын уран бүтээл гэдэг хамтын хичээл, зүтгэлийн дүнд гардаг ч “би” гэж цээжээ дэлддэггүй театрын арын албаныхан ёстой л “баатрууд” гэлтэй. Тиймээс “Монголын мэдээ” сонин энэ удаа УДЭТ-ын арын албаныхны ажлын нэг өдрийг сурвалжиллаа. Жүжиг эхлэхэд тайзан дээр амьдрал буцалж байдаг хэдий ч тайзны ард ч энэ байдал үргэлжилдэг. Магадгүй хамгийн ширүүн өрнөдөг ч байж болох юм. Учир нь тайзны ард жижиг хэрэглэл, гэрэлтүүлэг, дуу шуум санхүү, захиргаа гэх зэрэг албанд маш олон хүмүүс зөвхөн тэр жүжгийн төлөө нэгэн сэтгэл, нэгэн амьсгалаар амьсгалж, хөдөлмөрлөж байдаг хэмээн УДЭТ-ын ахмад ажилтан нэгэн удаа дурсан ярьж байсан билээ. Өнөөдөр дэлхий нийтээр “Театрын өдөр”-ийг 55 жилдээ  тэмдэглэн өнгөрүүлэх гэж буй учраас УДЭТ-ын ажилчид тун завгүй байлаа. Тус театрын хамт олон энэхүү өдрийг тохиолдуулан Сонгодог жүжгийн өдрийг зарласан бөгөөд дэлхийн сонгодог бүтээлийн ноён гурван оргилын нэг У.Шекспирийн “Гамлет” жүжгээр нээхээр болжээ.

Г.Алтангэрэл: “Нора” жүжгийн тайз сэтгэлээс гардаггүй

УДЭТ-ын тайзан дээр аль хэдийнэ алдарт “Гамлет” жүжгийн  эхний үзэгдлийн тайз сүндэрлэжээ. УДЭТ-д тоглогдож буй жүжиг бүрийн тайзыг тайзны албаныхангүйгээр төсөөлөхийн аргагүй. Тус албыг СТА Г.Алтангэрэл хариуцан ажилладаг бөгөөд нийт 12 хүнтэй гэнэ. Тэрбээр “Тайз заслын ажил жүжиг тоглогдохын урьд өдөр эхэлдэг. Харин өмнө нь тоглогдоод удсан жүжгийн хэрэгслийг 3-4 хоногийн өмнө засч, сэлбэдэг. Би театрт 30 гаруй жил ажиллаж байна. 1986 онд Г.Доржсамбуу найруулагч Нора жүжгийг найруулан тавьж байлаа. Тэр жүжгийн тайзыг анх тавихад “театрын жүжгийн тайз ийм л байдаг юм байна” гэж ойлгож байсан” хэмээн хуучилсан юм.

Д.Мягмарсүрэн: 300 гаруй жүжгийн жижиг хэрэглэл бий

Театрын жүжгийг жижиг хэрэглэлгүйгээр төсөөлөхийн аргагүй. Харин энэхүү албыг маш хариуцлагатайгаар тасралтгүй 50 гаруй жил авч яваа нэгэн бол УДЭТ-ын жижиг хэрэглэлийн эрхлэгч Д.Мягмарсүрэн юм. Тэрбээр энэ жил тус театрын арын албанд 35 жил тасраад буй УГЗ хэмээх цолыг авчирсан билээ. Түүний өрөөнд одоогийн байдлаар 300 гаруй жүжгийн хэрэгсэл байдаг гэнэ. Тэрбээр энэ тухайгаа “Би театрт 47 дахь жилдээ ажиллаж байна. Манай театр У.Шескпирийн гэхэд найман жүжиг найруулан тавьж, тайзны бүтээл болгосон байдаг. Үндэсний жүжиг бол олон. Харин надад одоо 300 гаруй жүжгийн жижиг хэрэгсэл байна. Би бардам хэлэхэд, төрийн шагналт, театрын ерөнхий найруулагч Н.Наранбаатарын найруулсан жүжгийн 70 хувь нь кассаар олон нийтийн хүртээл болсон бол 30-50 хувь нь маркетингийн хийж байгаа ажил гэж боддог. Түүхийн жүжгийн жижиг хэрэгслүүдээс  буу, бурхан тахилыг л хамгийн өвөрмөц, чамин гэж хэлнэ. Тийм болохоор түүхэн жүжгийн хэрэгслүүддээ илүү хайртай. Ер нь надад хүний хар нүднээс бусад нь бий. Шүдэнз гэхэд янз бүрээрээ л байна” гэв. Нээрээ л Д.Мягмарсүрэн гуайн хэлснээр түүний өрөөнд шүдэнзнээс эхлээд бурхан, тахил, чихмэл, лааны суурь гээд хүний амьдралд хэрэгтэй бүхийл зүйлс байсныг онцолъё.

Р.Мөнхцэцэг:Гамлет жүжигт 16 янзын гэрэл тааруулдаг

Театрын бас нэгэн амин сүнс нь гэрэлтүүлгийн алба. Тус албыг СТА Р.Мөнхцэцэг хариуцан ажилладаг гэнэ. Тэрбээр “Би арван жилийн сургуулиа төгсөөд театрт орж байлаа. Анх угтагчаар ажилд орж байсан. Харин 1993 оноос эхлэн гэрлийн оператороор ажиллаж байна.Манай алба театрт зохион байгуулагдаж буй хурал цуглаан, байгууллагын уран бүтээл, тоглолт, тайзны жүжгийн гэрлийг өөрөө хариуцан ажилладаг. Одоогийн байдлаар гэрлийн 12 ажилчин байдаг” хэмээсэн юм. Биднийг очих үед Гамлет жүжгийн тоглолтод бэлдэж байсан бөгөөд тус жүжигт 16 төрлийн гэрэл тааруулна гэдгийг онцолсон. Тайзны ард хүн бүр өөр өөрийн ажлыг хийнэ. Тэр дундаа жүжиг эхэлсэн үед бүгд хариуцлагатайгаар чин сэтгэлээсээ ажлаа хийдэг байна.

Бадагаева Туяна: Хувь заяагаа театрт зориулсан хүмүүсийн хүчээр театр оршин тогтнодог

Мөн дэлхийн “Театрын өдөр”-ийг тохиолдуулан УДЭТ хэвлэлийн бага хурал хийсэн юм. Энэхүү хуралд тус театрын захирал Д.Цэрэнсамбуу, Уран сайхны удирдагч, Төрийн соёрхолт, Ардын жүжигчин Н.Сувд, Дорнод Сибирын Соёл урлагийн их сургуулийн профессор, Буриад улсын гавьяат жүжигчин, Төрийн шагналт, “Алтан маск” наадмын шагналт найруулагч Бадагаева Туяна болон бусад албаны хүмүүс оролцсон. Энэ үеэр Буриад улсын гавьяат жүжигчин Бадагаева Туяна “Жинхэнэ уран бүтээлч гэдэг цөөн тоотой байдаг. Сэтгэл зүрх, оюун ухаан, өөрийн хувь заяа тэр бүгдийг театрт зориулдаг уран бүтээлч олон байдаггүй. Тийм хүмүүсийн хүчээр театр гэдэг оршин тогтнож байдаг. Тийм хүмүүсийн хувь заяа амар байдаггүй ч театрын хувь заяаг үүрэлцэж явдаг. Бүх театрт ажиллаж байгаа хүн бүр агуу их авьяастан байж чадахгүй. Театр оршин тогтнож байгаа л бол тухайн театрын дотор дээрх цөөн тооны авьяастнууд байдаг. Гэвч тэд хэзээ ч бий байгаа шүү гэж цээжээ дэлдэхгүй. Харин театрыг оршин тогтноход үргэлж хүч нь болж байдаг” гэв. Тэрбээр энэ сарын 27-28-нд “Орчин үеийн театрын өнөөгийн байдал, цаашидын чиг хандлага”, “Театрын судлал, шүүмжлэл” сэдвүүдээр сургалт зохион байгуулахаар бэлтгэж байгаа гэнэ. Мөн тус театрын хамт олон дэлхийн театрын өдрийг тохиолдуулан хөдөө орон нутагт аялан тоглолт зохион байгуулахаар болжээ. Тодруулбал, Дорнод аймгийн Чойбалсан хотод ирэх сарын 21-23-нд, Дархан-Уул аймагт ирэх сарын 28,29-нд, Орхон аймагт ирэх сарын 30 болон тавдугаар сарын 1-нд тоглох юм байна.