• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Өвлийн гурван сар ба өмнөх гучин жил

Уг нь өвлийн сарууд шувтрах дөхөж л байна. Гэхдээ хүйтний ам цаашлах шинж алга. Энэ өвөл урьдынхаас илүү хатуурхав. Цас ихтэй. Жавар чангатай. Энэ хатуу өвлийн цасыг ч, хүйтнийг ч Монгол даяараа яггүй хүртэж байна. Эндээс Улаанбаатар хотын тухайд хоёр асуудал гарч ирдэг. Цас унаж гулгаа халтиргаа нэмэгдэнэ. Тэгээд нам түгжирнэ. Бас утаа найгаа алдана. Тэгж ч байна. Ер нь бол манай хотын өнөөдрийн түгжрэл, утаа хоёр бол энэ өвлийн хүйтнээс болоод байгаа юм биш л дээ. Шулуухан бөгөөд товчхон хэлэхэд, өнгөрсөн 30 жилийн л үр дүн, өр төлөөс юм. Үнэндээ хот гэдэг тусдаа нэг улс болчихсон. Хэсэг улстөрч эзэмшдэг. Тэд цаанаа бизнесүүдийг дэмжиж, тэднээсээ орлого ашиг хүртдэг. Сүүлийн үед ээлж дараалан илэрч, дэлбэ үсрээд байгаа хот дагасан авлигатай холбогдсон нөхдүүд бараг л бүгдээрээ тэрбумтнууд байна. Сайн ухвал ам.долларын тэрбумтан ч байж мэднэ. Энэ нь хот дагасан авлига яаж хөгжиж цэцэглэсний тод илрэл шүү дээ.

Ингэж хэсэг бүлэг хүн хэмжээ хязгааргүй аашилснаас болоод өнөөдрийн Улаанбаатар утаандаа төөрч, түгжрэлдээ хонох шахсан хот бүрэлдсэн. Түгжирнэ, замаа өргөтгөх газар байхгүй. Газрыг нь өнгөрсөн 30 жилд хотын эрх барьсан дарга нар зараад дуусгасан. Бүгдээрээ мэднэ. “...Газрын наймаагаар баяжсан, боссон юм гэнэ лээ” гэдэг олон том улстөрч, бизнесмэн бий. Цас орно, түрэх техник байхгүй. ТҮК-ийнхэн хүрз бариад зам нүдэж зогсдог. Давс хужир цацна, нөгөө л ТҮК-ийнхэн машины тэвшин дээрээ тагтаа хооллож байгаатай адилхан л ажиллана. За бас, утаа ихэснэ, зуухаа л тараана. Шахмал түлш гэдэг шахааны бизнесийг таван жил цэцэглүүлсэн. Үр дүн байхгүй. Ийм л болгосон доо. Тусгаар улсын шинэ зууны нийслэл хот гэхэд “...Арай ч дээ” л гэмээр шүү.

Бас хот төлөвлөлт зөвхөн цаасан дээр үлдсэн. Бодитоор бол ердөө л нэг Монгол улсын иргэдийн тал хувийнх нь бөөгнөрөл болчихсон. Стандарт гэж бүр ч ярилтгүй. Угаасаа хот биш “хот”-д ямар ч стандарт гаргаад, мөрдүүлэх боломжгүй. За, бид чинь иймэрхүү л дүр зурагтай амьдарч байна.

Яг одоо хотын энэ айхтар асуудлуудыг хариуцаж байгаа хоёр хүн бий. Түгжрэлийн сайд Б.Дэлгэрсайхан, Хотын дарга Х.Нямбаатар хоёр л доо. Энэ хоёр эдгээр албан тушаал дээр гуйж очоогүй байх гэж боддог юм. Сонгууль дөхөж байхад ийм хүнд ажил дээр очдог бол маш “тэнэг” хүний л сонголт юм. Ер нь утаа, түгжрэл хоёрын талаар бурхан бууж ирээд ярьсан ч муу үгээр булуулаад буцна даа. Ийм л “сэдэв”-үүд шүү. Дээрээс нь Б.Дэлгэрсайханы тухайд сайдтай сайдгүй нутагтаа нэр дэвшихэд нэг их саадгүйгээр гарч ирэхээр болчихсон. Том тойрог ч түүнд нэг их саад болохгүй дээ. Х.Нямбаатар ч ялгаагүй. Магадгүй, тойрог томрох нь түүний улс төрд улам  хэрэгтэй байсан байж мэднэ. Өөрсдийнх нь хэлдгээр “...Хайруулын таваг дээр суучихсан” хэрэг. Гэхдээ гаднаасаа“..Торгуулийн суманд түлхүүлсэн” гэж л харагдаад байгаа юм. Гээд яахав дээ, нэгэнт очоод тамгыг нь тосоод авчихсан, ажиллахаас өөр аргагүй. Тэгэх гээд үзээд л байх шиг байна. Угаасаа тэднийг Ерөнхий сайд нь Б.Дэлгэрсайханыг “...Хотын асуудал бол цогц асуудал тэр дундаа аж ахуйн ажил юм. Хот хөдөөгийн хөгжлийн тэнцвэрийг хангах, нийслэлд Засгийн газрын зүгээс улс төрийн дэмжлэг үзүүлэх гүүр болох, нийслэлийн төвлөрлийг ажлын байр, аж үйлдвэржилт, эдийн засагтай уялдуулан шийдвэрлэхэд УИХ-д сонгогдон ажилласан улс төрийн туршлага, хувийн хэвшилд аж ахуй эрхэлж, авто зам, төмөр замын их бүтээн байгуулалтыг удирдаж байсан хувь хүнийх нь амьдралын туршлага, технократ хандлагыг нь харгалзан үзэж, энэхүү албан тушаалд томиллоо” гэсэн. Х.Нямбаатарыг “...Хотын суудлыг цогцоор нь шийдэх төлөвлөгөөний хүрээнд дараах чиглэлийг хэрэгжүүлж ажиллахыг Засгийн газрын гишүүд болон яам, агентлагийн удирдлагуудад үүрэг болгоод нийслэл дэх авлигатай тэмцэхэд Засгийн газар бүх талын дэмжлэг үзүүлж ажиллана. Хотод “5Ш” ажиллагааг идэвхжүүлэх, цогц шалгалт хийх, Хотын эрх зүйн орчныг шийдэх, Бүтцийн цогц реформ хийх, Хотын амьдралын чанарын стандартын шинэтгэл хийх,  Төлөвлөлтгүй газар олголт, хот байгуулалтын алдааг засах зорилтын хүрээнд Хотын захирагчаар томилох улс төрийн шийдвэр гаргалаа” гэж байв. Улмаар сарын өмнө УИХ-аар Түгжрэлийн буюу Нийслэл Улаанбаатар хотын замын хөдөлгөөний түгжрэлийг бууруулах, гэр хорооллыг орон сууцжуулах тухай хуулийг баталсан. Энэ хуулийг янз бүрээр л ярьж байна. Гэхдээ асуудал бүр нь гацаа бөглөөнд орчихсон хотыг ийм хуулиар зохицуулахгүй өөр яах юм бэ. Зарим нэг чангадаад байгаа хуулийн заалтууд нь ч өнөөгийн хотод ихээхэн хэрэг болж мэднэ. Мөн түгжрэл дээр гаргаж байгаа шийдвэрүүд өнөөдөртөө хийхээс өөр аргагүй нь харагдаж байна. Үнэндээ, машины замыг өргөтгөх байтугай мотоцикль, унадаг дугуйг ч тусдаа зам бариад явуулах боломж алга. Хүүхдийн цэцэрлэг, сургуулийн хангамжийг нэмэхийн тулд газаргүй болсон төр нь газар эзэмшигчдээс “дээрэмдэх” маягаар авахдаа тулж байна. Тэгэхээр тэд одоо эргэлтийн шинжтэй шийдлүүд л гаргах хэрэгтэй гэсэн үг. Утаа л гэхэд зуух тараах, түлшээр хангахаасаа яндангаа цөөлөх л ганцхан гарцаар буурна. Түгжрэл бол метро,тэр “Шинэ тойрог зам”, гүүрэн замууд зэргийг барьж байж сийрнэ. Нэлээдийг нь эхлүүлсэн. Гэвч улс төрийн өнцгөөр шүүмжлэл, басамжлал бишгүй л харагдаж байна. Ямар ч байсан бүтэн 12 жилийн турш хуучин, капитал автобус “унаж” ирсэн хотынхон одоо шинэ автобусаар зорчихоор болж байна. Худалдан авах ажиллагааг нь нээлттэй явууллаа. Тэгээд “ногоон автобус”-ны үнээс хэд дахин хямдаар шинэ автобуснууд оруулж ирж байна. Он солигдох үеэр эхний ээлжийн 35 автобус ороод ирсэн. Мөн “...Метро барина” гэлээ. Ажил нь эхэлсэн байгаа юм. Нийтээрээ шоолох хандлагатай. Яах вэ, олон жил ийм “санаачилга” гарсан ч хэзээ ч эхлүүлээгүй. Үлгэр болж үлдсээр ирсэн юм.

Ерөөсөө өнөөдрийн энэ хотын царай, биднийг зовоож буй зам, агаар хоёрын асуудал бол гуравхан сарын үзэгдэл биш юм. Гучин жилийн “ургац” шүү. Үүнтэйгээ хамт өнгөрсөн зуны гурван сарыг ч бид нийлүүлж санах ёстой. Мартаж болохгүй. Зуны тэр их үер бас л авлигаас үүдэлтэй байсан. Энэ тодорхой. Гэвч хууль шүүхийнхэн шийдэж чаддаггүй. Зарим шийдвэр нь үүнтэй тэмцсэн захиргааны актуудыг хүчингүй болгоно. Авлигыг хамгаалдаг систем ингэж л боссон байгаа юм.

Хот дагасан авлигын талаар сүүлийн гурван жилд эрчимтэй ярьсан. Тэгээд олон олон авлигын кейс ил боллоо. Эмгэнэлтэй нь тэр бүхэн урьд нь байсан л хэрэг явдлууд байдаг. Улс төр, бизнес, хууль хяналтынхан бүгд мэддэг. Гэхдээ байхгүй юм шиг дарж ирсэн. Ганцхан жишээ хэлэхэд, өнгөрсөн оны сүүлчээр илэрсэн “ногоон автобус”-ны хэрэг гэж бий. Нэг л кэйс шүү дээ. Автобусны худалдан авалтыг бүр 2008, 2009 оноос хойшхийг шалгавал зохино. Энд хэлэхэд, АН-ынхан ногоон автобусаар сонсгол хийх санаачилга гаргаад явж байна. Санаа нь зөв. Гэхдээ хаяг андуураад байна. Ногоон автобусыг УИХ-аар биш НИТХ-аар хэлэлцэх хууль зүйн гарцтай юм байна лээ. АН-ынхан үүнийг мэдэхгүй байна гэж баймгүй. Тэгээд бас ганц ногоон автобусаар биш дээр хэлсэнчлэн 12 жилийн хугацааны автобусны худалдан авалтаар сонсгол хийх “захиалга” өгөх хэрэгтэй. Тэр ч бүү хэл, “...Хот дагасан авлига гэдэг том сэдвээр сонсгол хийе” гэвэл үнэмшилтэй хийгээд хэрэгтэй сонсогдоно. Тэгэлгүй, “ Ногоон автобусаар сонсгол хийхгүй байгаа УИХ-ын даргыг Цэцэд өгнө” энэ тэр гэдэг бол сонгуульд зориулсан улс төрийн шоу шиг үзэгдээд байна.

Ер нь зарим улс төрийн хүчнүүд, нэр бүхий улс төрийн бүлэглэлүүд хотын 30 жилийг бүдгэрүүлэх гэж мөн ч их хичээж байгаа харагдана. Хотыг ийм болоход гар бие оролцсон нөхдүүд баригдаж ирээд хоригдоход “...Хөөрхий минь, настай хүнийг яах нь вэ” гэнэ. Гэтэл хотын өнгөрсөн 30 жилийн газрын наймаа, хот төлөвлөлтийн завхралыг тэр хүмүүсээс сайн мэдэх хүн байхгүй. Тэр хүн өөрөө авлига, албан тушаалын хэрэг өдөөгөөгүй гэхэд тэдгээргийн хамгийн сайн мэдэх хүний нэг мөнөөс мөн. Түүнчлэн бас нэг улстөрчийн тухайд “...Түүнийг буулгаад л амьдрал сайжирна гэсэн яасан бэ” гээд л олон нийтийн сүлжээгээр ойр ойрхон турхирч байна. Тэр хүн нь хотыг хамгийн олон жил удирдаж, хот дагасан авлигуудтай холбоотой яригдаж ирсэн байх жишээтэй. Тэр байтугай МАН-д Хотын фракц гэж байгуулсан. Тэр нь сүүлдээ МАНАН болж өргөжсөн. Энэ фракц одоо ч хүчтэй хэвээр байна. Зөвхөн энэ ганц хоёр хүнийг л гэхэд хотын авлигатай холбоотой юу үгүй юу гэдгийг иргэд мэдэх эрхтэй. Энэ бололцоог хууль хяналтынхан гаргаж өгөх үүрэгтэй. Гэтэл нэгийг нь шүүхээс буцааж, нөгөөхийг нь мөрдөх шатанд нь царцаах байдлаар хэргүүдийг нь сонгууль өнгөртөл “амраачихсан” байгаа шүү.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ НЭГДҮГЭЭР САРЫН 11. ПҮРЭВ ГАРАГ. № 7 (7251)

    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Өвлийн гурван сар ба өмнөх гучин жил

Уг нь өвлийн сарууд шувтрах дөхөж л байна. Гэхдээ хүйтний ам цаашлах шинж алга. Энэ өвөл урьдынхаас илүү хатуурхав. Цас ихтэй. Жавар чангатай. Энэ хатуу өвлийн цасыг ч, хүйтнийг ч Монгол даяараа яггүй хүртэж байна. Эндээс Улаанбаатар хотын тухайд хоёр асуудал гарч ирдэг. Цас унаж гулгаа халтиргаа нэмэгдэнэ. Тэгээд нам түгжирнэ. Бас утаа найгаа алдана. Тэгж ч байна. Ер нь бол манай хотын өнөөдрийн түгжрэл, утаа хоёр бол энэ өвлийн хүйтнээс болоод байгаа юм биш л дээ. Шулуухан бөгөөд товчхон хэлэхэд, өнгөрсөн 30 жилийн л үр дүн, өр төлөөс юм. Үнэндээ хот гэдэг тусдаа нэг улс болчихсон. Хэсэг улстөрч эзэмшдэг. Тэд цаанаа бизнесүүдийг дэмжиж, тэднээсээ орлого ашиг хүртдэг. Сүүлийн үед ээлж дараалан илэрч, дэлбэ үсрээд байгаа хот дагасан авлигатай холбогдсон нөхдүүд бараг л бүгдээрээ тэрбумтнууд байна. Сайн ухвал ам.долларын тэрбумтан ч байж мэднэ. Энэ нь хот дагасан авлига яаж хөгжиж цэцэглэсний тод илрэл шүү дээ.

Ингэж хэсэг бүлэг хүн хэмжээ хязгааргүй аашилснаас болоод өнөөдрийн Улаанбаатар утаандаа төөрч, түгжрэлдээ хонох шахсан хот бүрэлдсэн. Түгжирнэ, замаа өргөтгөх газар байхгүй. Газрыг нь өнгөрсөн 30 жилд хотын эрх барьсан дарга нар зараад дуусгасан. Бүгдээрээ мэднэ. “...Газрын наймаагаар баяжсан, боссон юм гэнэ лээ” гэдэг олон том улстөрч, бизнесмэн бий. Цас орно, түрэх техник байхгүй. ТҮК-ийнхэн хүрз бариад зам нүдэж зогсдог. Давс хужир цацна, нөгөө л ТҮК-ийнхэн машины тэвшин дээрээ тагтаа хооллож байгаатай адилхан л ажиллана. За бас, утаа ихэснэ, зуухаа л тараана. Шахмал түлш гэдэг шахааны бизнесийг таван жил цэцэглүүлсэн. Үр дүн байхгүй. Ийм л болгосон доо. Тусгаар улсын шинэ зууны нийслэл хот гэхэд “...Арай ч дээ” л гэмээр шүү.

Бас хот төлөвлөлт зөвхөн цаасан дээр үлдсэн. Бодитоор бол ердөө л нэг Монгол улсын иргэдийн тал хувийнх нь бөөгнөрөл болчихсон. Стандарт гэж бүр ч ярилтгүй. Угаасаа хот биш “хот”-д ямар ч стандарт гаргаад, мөрдүүлэх боломжгүй. За, бид чинь иймэрхүү л дүр зурагтай амьдарч байна.

Яг одоо хотын энэ айхтар асуудлуудыг хариуцаж байгаа хоёр хүн бий. Түгжрэлийн сайд Б.Дэлгэрсайхан, Хотын дарга Х.Нямбаатар хоёр л доо. Энэ хоёр эдгээр албан тушаал дээр гуйж очоогүй байх гэж боддог юм. Сонгууль дөхөж байхад ийм хүнд ажил дээр очдог бол маш “тэнэг” хүний л сонголт юм. Ер нь утаа, түгжрэл хоёрын талаар бурхан бууж ирээд ярьсан ч муу үгээр булуулаад буцна даа. Ийм л “сэдэв”-үүд шүү. Дээрээс нь Б.Дэлгэрсайханы тухайд сайдтай сайдгүй нутагтаа нэр дэвшихэд нэг их саадгүйгээр гарч ирэхээр болчихсон. Том тойрог ч түүнд нэг их саад болохгүй дээ. Х.Нямбаатар ч ялгаагүй. Магадгүй, тойрог томрох нь түүний улс төрд улам  хэрэгтэй байсан байж мэднэ. Өөрсдийнх нь хэлдгээр “...Хайруулын таваг дээр суучихсан” хэрэг. Гэхдээ гаднаасаа“..Торгуулийн суманд түлхүүлсэн” гэж л харагдаад байгаа юм. Гээд яахав дээ, нэгэнт очоод тамгыг нь тосоод авчихсан, ажиллахаас өөр аргагүй. Тэгэх гээд үзээд л байх шиг байна. Угаасаа тэднийг Ерөнхий сайд нь Б.Дэлгэрсайханыг “...Хотын асуудал бол цогц асуудал тэр дундаа аж ахуйн ажил юм. Хот хөдөөгийн хөгжлийн тэнцвэрийг хангах, нийслэлд Засгийн газрын зүгээс улс төрийн дэмжлэг үзүүлэх гүүр болох, нийслэлийн төвлөрлийг ажлын байр, аж үйлдвэржилт, эдийн засагтай уялдуулан шийдвэрлэхэд УИХ-д сонгогдон ажилласан улс төрийн туршлага, хувийн хэвшилд аж ахуй эрхэлж, авто зам, төмөр замын их бүтээн байгуулалтыг удирдаж байсан хувь хүнийх нь амьдралын туршлага, технократ хандлагыг нь харгалзан үзэж, энэхүү албан тушаалд томиллоо” гэсэн. Х.Нямбаатарыг “...Хотын суудлыг цогцоор нь шийдэх төлөвлөгөөний хүрээнд дараах чиглэлийг хэрэгжүүлж ажиллахыг Засгийн газрын гишүүд болон яам, агентлагийн удирдлагуудад үүрэг болгоод нийслэл дэх авлигатай тэмцэхэд Засгийн газар бүх талын дэмжлэг үзүүлж ажиллана. Хотод “5Ш” ажиллагааг идэвхжүүлэх, цогц шалгалт хийх, Хотын эрх зүйн орчныг шийдэх, Бүтцийн цогц реформ хийх, Хотын амьдралын чанарын стандартын шинэтгэл хийх,  Төлөвлөлтгүй газар олголт, хот байгуулалтын алдааг засах зорилтын хүрээнд Хотын захирагчаар томилох улс төрийн шийдвэр гаргалаа” гэж байв. Улмаар сарын өмнө УИХ-аар Түгжрэлийн буюу Нийслэл Улаанбаатар хотын замын хөдөлгөөний түгжрэлийг бууруулах, гэр хорооллыг орон сууцжуулах тухай хуулийг баталсан. Энэ хуулийг янз бүрээр л ярьж байна. Гэхдээ асуудал бүр нь гацаа бөглөөнд орчихсон хотыг ийм хуулиар зохицуулахгүй өөр яах юм бэ. Зарим нэг чангадаад байгаа хуулийн заалтууд нь ч өнөөгийн хотод ихээхэн хэрэг болж мэднэ. Мөн түгжрэл дээр гаргаж байгаа шийдвэрүүд өнөөдөртөө хийхээс өөр аргагүй нь харагдаж байна. Үнэндээ, машины замыг өргөтгөх байтугай мотоцикль, унадаг дугуйг ч тусдаа зам бариад явуулах боломж алга. Хүүхдийн цэцэрлэг, сургуулийн хангамжийг нэмэхийн тулд газаргүй болсон төр нь газар эзэмшигчдээс “дээрэмдэх” маягаар авахдаа тулж байна. Тэгэхээр тэд одоо эргэлтийн шинжтэй шийдлүүд л гаргах хэрэгтэй гэсэн үг. Утаа л гэхэд зуух тараах, түлшээр хангахаасаа яндангаа цөөлөх л ганцхан гарцаар буурна. Түгжрэл бол метро,тэр “Шинэ тойрог зам”, гүүрэн замууд зэргийг барьж байж сийрнэ. Нэлээдийг нь эхлүүлсэн. Гэвч улс төрийн өнцгөөр шүүмжлэл, басамжлал бишгүй л харагдаж байна. Ямар ч байсан бүтэн 12 жилийн турш хуучин, капитал автобус “унаж” ирсэн хотынхон одоо шинэ автобусаар зорчихоор болж байна. Худалдан авах ажиллагааг нь нээлттэй явууллаа. Тэгээд “ногоон автобус”-ны үнээс хэд дахин хямдаар шинэ автобуснууд оруулж ирж байна. Он солигдох үеэр эхний ээлжийн 35 автобус ороод ирсэн. Мөн “...Метро барина” гэлээ. Ажил нь эхэлсэн байгаа юм. Нийтээрээ шоолох хандлагатай. Яах вэ, олон жил ийм “санаачилга” гарсан ч хэзээ ч эхлүүлээгүй. Үлгэр болж үлдсээр ирсэн юм.

Ерөөсөө өнөөдрийн энэ хотын царай, биднийг зовоож буй зам, агаар хоёрын асуудал бол гуравхан сарын үзэгдэл биш юм. Гучин жилийн “ургац” шүү. Үүнтэйгээ хамт өнгөрсөн зуны гурван сарыг ч бид нийлүүлж санах ёстой. Мартаж болохгүй. Зуны тэр их үер бас л авлигаас үүдэлтэй байсан. Энэ тодорхой. Гэвч хууль шүүхийнхэн шийдэж чаддаггүй. Зарим шийдвэр нь үүнтэй тэмцсэн захиргааны актуудыг хүчингүй болгоно. Авлигыг хамгаалдаг систем ингэж л боссон байгаа юм.

Хот дагасан авлигын талаар сүүлийн гурван жилд эрчимтэй ярьсан. Тэгээд олон олон авлигын кейс ил боллоо. Эмгэнэлтэй нь тэр бүхэн урьд нь байсан л хэрэг явдлууд байдаг. Улс төр, бизнес, хууль хяналтынхан бүгд мэддэг. Гэхдээ байхгүй юм шиг дарж ирсэн. Ганцхан жишээ хэлэхэд, өнгөрсөн оны сүүлчээр илэрсэн “ногоон автобус”-ны хэрэг гэж бий. Нэг л кэйс шүү дээ. Автобусны худалдан авалтыг бүр 2008, 2009 оноос хойшхийг шалгавал зохино. Энд хэлэхэд, АН-ынхан ногоон автобусаар сонсгол хийх санаачилга гаргаад явж байна. Санаа нь зөв. Гэхдээ хаяг андуураад байна. Ногоон автобусыг УИХ-аар биш НИТХ-аар хэлэлцэх хууль зүйн гарцтай юм байна лээ. АН-ынхан үүнийг мэдэхгүй байна гэж баймгүй. Тэгээд бас ганц ногоон автобусаар биш дээр хэлсэнчлэн 12 жилийн хугацааны автобусны худалдан авалтаар сонсгол хийх “захиалга” өгөх хэрэгтэй. Тэр ч бүү хэл, “...Хот дагасан авлига гэдэг том сэдвээр сонсгол хийе” гэвэл үнэмшилтэй хийгээд хэрэгтэй сонсогдоно. Тэгэлгүй, “ Ногоон автобусаар сонсгол хийхгүй байгаа УИХ-ын даргыг Цэцэд өгнө” энэ тэр гэдэг бол сонгуульд зориулсан улс төрийн шоу шиг үзэгдээд байна.

Ер нь зарим улс төрийн хүчнүүд, нэр бүхий улс төрийн бүлэглэлүүд хотын 30 жилийг бүдгэрүүлэх гэж мөн ч их хичээж байгаа харагдана. Хотыг ийм болоход гар бие оролцсон нөхдүүд баригдаж ирээд хоригдоход “...Хөөрхий минь, настай хүнийг яах нь вэ” гэнэ. Гэтэл хотын өнгөрсөн 30 жилийн газрын наймаа, хот төлөвлөлтийн завхралыг тэр хүмүүсээс сайн мэдэх хүн байхгүй. Тэр хүн өөрөө авлига, албан тушаалын хэрэг өдөөгөөгүй гэхэд тэдгээргийн хамгийн сайн мэдэх хүний нэг мөнөөс мөн. Түүнчлэн бас нэг улстөрчийн тухайд “...Түүнийг буулгаад л амьдрал сайжирна гэсэн яасан бэ” гээд л олон нийтийн сүлжээгээр ойр ойрхон турхирч байна. Тэр хүн нь хотыг хамгийн олон жил удирдаж, хот дагасан авлигуудтай холбоотой яригдаж ирсэн байх жишээтэй. Тэр байтугай МАН-д Хотын фракц гэж байгуулсан. Тэр нь сүүлдээ МАНАН болж өргөжсөн. Энэ фракц одоо ч хүчтэй хэвээр байна. Зөвхөн энэ ганц хоёр хүнийг л гэхэд хотын авлигатай холбоотой юу үгүй юу гэдгийг иргэд мэдэх эрхтэй. Энэ бололцоог хууль хяналтынхан гаргаж өгөх үүрэгтэй. Гэтэл нэгийг нь шүүхээс буцааж, нөгөөхийг нь мөрдөх шатанд нь царцаах байдлаар хэргүүдийг нь сонгууль өнгөртөл “амраачихсан” байгаа шүү.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ НЭГДҮГЭЭР САРЫН 11. ПҮРЭВ ГАРАГ. № 7 (7251)



МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Уул уурхай
  • •Сагсанбөмбөг
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Степпе Арена
  • •Байнгын хороо
  • •Аймгуудын мэдээлэл
  • •Үндэсний спорт
  • •Бөхийн төрлүүд
  • •Ярилцлага
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Нийтлэл
  • •Сурвалжлага
  • •Видео мэдээ
ХУРААХ
Хөрөнгө оруулалтын хууль:...
Сонгуулийн Ерөнхий Хороо, Хүний...

Өвлийн гурван сар ба өмнөх гучин жил

ДАМДИН-ОЧИР 2024-01-11
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
Өвлийн гурван сар ба өмнөх гучин жил

Уг нь өвлийн сарууд шувтрах дөхөж л байна. Гэхдээ хүйтний ам цаашлах шинж алга. Энэ өвөл урьдынхаас илүү хатуурхав. Цас ихтэй. Жавар чангатай. Энэ хатуу өвлийн цасыг ч, хүйтнийг ч Монгол даяараа яггүй хүртэж байна. Эндээс Улаанбаатар хотын тухайд хоёр асуудал гарч ирдэг. Цас унаж гулгаа халтиргаа нэмэгдэнэ. Тэгээд нам түгжирнэ. Бас утаа найгаа алдана. Тэгж ч байна. Ер нь бол манай хотын өнөөдрийн түгжрэл, утаа хоёр бол энэ өвлийн хүйтнээс болоод байгаа юм биш л дээ. Шулуухан бөгөөд товчхон хэлэхэд, өнгөрсөн 30 жилийн л үр дүн, өр төлөөс юм. Үнэндээ хот гэдэг тусдаа нэг улс болчихсон. Хэсэг улстөрч эзэмшдэг. Тэд цаанаа бизнесүүдийг дэмжиж, тэднээсээ орлого ашиг хүртдэг. Сүүлийн үед ээлж дараалан илэрч, дэлбэ үсрээд байгаа хот дагасан авлигатай холбогдсон нөхдүүд бараг л бүгдээрээ тэрбумтнууд байна. Сайн ухвал ам.долларын тэрбумтан ч байж мэднэ. Энэ нь хот дагасан авлига яаж хөгжиж цэцэглэсний тод илрэл шүү дээ.

Ингэж хэсэг бүлэг хүн хэмжээ хязгааргүй аашилснаас болоод өнөөдрийн Улаанбаатар утаандаа төөрч, түгжрэлдээ хонох шахсан хот бүрэлдсэн. Түгжирнэ, замаа өргөтгөх газар байхгүй. Газрыг нь өнгөрсөн 30 жилд хотын эрх барьсан дарга нар зараад дуусгасан. Бүгдээрээ мэднэ. “...Газрын наймаагаар баяжсан, боссон юм гэнэ лээ” гэдэг олон том улстөрч, бизнесмэн бий. Цас орно, түрэх техник байхгүй. ТҮК-ийнхэн хүрз бариад зам нүдэж зогсдог. Давс хужир цацна, нөгөө л ТҮК-ийнхэн машины тэвшин дээрээ тагтаа хооллож байгаатай адилхан л ажиллана. За бас, утаа ихэснэ, зуухаа л тараана. Шахмал түлш гэдэг шахааны бизнесийг таван жил цэцэглүүлсэн. Үр дүн байхгүй. Ийм л болгосон доо. Тусгаар улсын шинэ зууны нийслэл хот гэхэд “...Арай ч дээ” л гэмээр шүү.

Бас хот төлөвлөлт зөвхөн цаасан дээр үлдсэн. Бодитоор бол ердөө л нэг Монгол улсын иргэдийн тал хувийнх нь бөөгнөрөл болчихсон. Стандарт гэж бүр ч ярилтгүй. Угаасаа хот биш “хот”-д ямар ч стандарт гаргаад, мөрдүүлэх боломжгүй. За, бид чинь иймэрхүү л дүр зурагтай амьдарч байна.

Яг одоо хотын энэ айхтар асуудлуудыг хариуцаж байгаа хоёр хүн бий. Түгжрэлийн сайд Б.Дэлгэрсайхан, Хотын дарга Х.Нямбаатар хоёр л доо. Энэ хоёр эдгээр албан тушаал дээр гуйж очоогүй байх гэж боддог юм. Сонгууль дөхөж байхад ийм хүнд ажил дээр очдог бол маш “тэнэг” хүний л сонголт юм. Ер нь утаа, түгжрэл хоёрын талаар бурхан бууж ирээд ярьсан ч муу үгээр булуулаад буцна даа. Ийм л “сэдэв”-үүд шүү. Дээрээс нь Б.Дэлгэрсайханы тухайд сайдтай сайдгүй нутагтаа нэр дэвшихэд нэг их саадгүйгээр гарч ирэхээр болчихсон. Том тойрог ч түүнд нэг их саад болохгүй дээ. Х.Нямбаатар ч ялгаагүй. Магадгүй, тойрог томрох нь түүний улс төрд улам  хэрэгтэй байсан байж мэднэ. Өөрсдийнх нь хэлдгээр “...Хайруулын таваг дээр суучихсан” хэрэг. Гэхдээ гаднаасаа“..Торгуулийн суманд түлхүүлсэн” гэж л харагдаад байгаа юм. Гээд яахав дээ, нэгэнт очоод тамгыг нь тосоод авчихсан, ажиллахаас өөр аргагүй. Тэгэх гээд үзээд л байх шиг байна. Угаасаа тэднийг Ерөнхий сайд нь Б.Дэлгэрсайханыг “...Хотын асуудал бол цогц асуудал тэр дундаа аж ахуйн ажил юм. Хот хөдөөгийн хөгжлийн тэнцвэрийг хангах, нийслэлд Засгийн газрын зүгээс улс төрийн дэмжлэг үзүүлэх гүүр болох, нийслэлийн төвлөрлийг ажлын байр, аж үйлдвэржилт, эдийн засагтай уялдуулан шийдвэрлэхэд УИХ-д сонгогдон ажилласан улс төрийн туршлага, хувийн хэвшилд аж ахуй эрхэлж, авто зам, төмөр замын их бүтээн байгуулалтыг удирдаж байсан хувь хүнийх нь амьдралын туршлага, технократ хандлагыг нь харгалзан үзэж, энэхүү албан тушаалд томиллоо” гэсэн. Х.Нямбаатарыг “...Хотын суудлыг цогцоор нь шийдэх төлөвлөгөөний хүрээнд дараах чиглэлийг хэрэгжүүлж ажиллахыг Засгийн газрын гишүүд болон яам, агентлагийн удирдлагуудад үүрэг болгоод нийслэл дэх авлигатай тэмцэхэд Засгийн газар бүх талын дэмжлэг үзүүлж ажиллана. Хотод “5Ш” ажиллагааг идэвхжүүлэх, цогц шалгалт хийх, Хотын эрх зүйн орчныг шийдэх, Бүтцийн цогц реформ хийх, Хотын амьдралын чанарын стандартын шинэтгэл хийх,  Төлөвлөлтгүй газар олголт, хот байгуулалтын алдааг засах зорилтын хүрээнд Хотын захирагчаар томилох улс төрийн шийдвэр гаргалаа” гэж байв. Улмаар сарын өмнө УИХ-аар Түгжрэлийн буюу Нийслэл Улаанбаатар хотын замын хөдөлгөөний түгжрэлийг бууруулах, гэр хорооллыг орон сууцжуулах тухай хуулийг баталсан. Энэ хуулийг янз бүрээр л ярьж байна. Гэхдээ асуудал бүр нь гацаа бөглөөнд орчихсон хотыг ийм хуулиар зохицуулахгүй өөр яах юм бэ. Зарим нэг чангадаад байгаа хуулийн заалтууд нь ч өнөөгийн хотод ихээхэн хэрэг болж мэднэ. Мөн түгжрэл дээр гаргаж байгаа шийдвэрүүд өнөөдөртөө хийхээс өөр аргагүй нь харагдаж байна. Үнэндээ, машины замыг өргөтгөх байтугай мотоцикль, унадаг дугуйг ч тусдаа зам бариад явуулах боломж алга. Хүүхдийн цэцэрлэг, сургуулийн хангамжийг нэмэхийн тулд газаргүй болсон төр нь газар эзэмшигчдээс “дээрэмдэх” маягаар авахдаа тулж байна. Тэгэхээр тэд одоо эргэлтийн шинжтэй шийдлүүд л гаргах хэрэгтэй гэсэн үг. Утаа л гэхэд зуух тараах, түлшээр хангахаасаа яндангаа цөөлөх л ганцхан гарцаар буурна. Түгжрэл бол метро,тэр “Шинэ тойрог зам”, гүүрэн замууд зэргийг барьж байж сийрнэ. Нэлээдийг нь эхлүүлсэн. Гэвч улс төрийн өнцгөөр шүүмжлэл, басамжлал бишгүй л харагдаж байна. Ямар ч байсан бүтэн 12 жилийн турш хуучин, капитал автобус “унаж” ирсэн хотынхон одоо шинэ автобусаар зорчихоор болж байна. Худалдан авах ажиллагааг нь нээлттэй явууллаа. Тэгээд “ногоон автобус”-ны үнээс хэд дахин хямдаар шинэ автобуснууд оруулж ирж байна. Он солигдох үеэр эхний ээлжийн 35 автобус ороод ирсэн. Мөн “...Метро барина” гэлээ. Ажил нь эхэлсэн байгаа юм. Нийтээрээ шоолох хандлагатай. Яах вэ, олон жил ийм “санаачилга” гарсан ч хэзээ ч эхлүүлээгүй. Үлгэр болж үлдсээр ирсэн юм.

Ерөөсөө өнөөдрийн энэ хотын царай, биднийг зовоож буй зам, агаар хоёрын асуудал бол гуравхан сарын үзэгдэл биш юм. Гучин жилийн “ургац” шүү. Үүнтэйгээ хамт өнгөрсөн зуны гурван сарыг ч бид нийлүүлж санах ёстой. Мартаж болохгүй. Зуны тэр их үер бас л авлигаас үүдэлтэй байсан. Энэ тодорхой. Гэвч хууль шүүхийнхэн шийдэж чаддаггүй. Зарим шийдвэр нь үүнтэй тэмцсэн захиргааны актуудыг хүчингүй болгоно. Авлигыг хамгаалдаг систем ингэж л боссон байгаа юм.

Хот дагасан авлигын талаар сүүлийн гурван жилд эрчимтэй ярьсан. Тэгээд олон олон авлигын кейс ил боллоо. Эмгэнэлтэй нь тэр бүхэн урьд нь байсан л хэрэг явдлууд байдаг. Улс төр, бизнес, хууль хяналтынхан бүгд мэддэг. Гэхдээ байхгүй юм шиг дарж ирсэн. Ганцхан жишээ хэлэхэд, өнгөрсөн оны сүүлчээр илэрсэн “ногоон автобус”-ны хэрэг гэж бий. Нэг л кэйс шүү дээ. Автобусны худалдан авалтыг бүр 2008, 2009 оноос хойшхийг шалгавал зохино. Энд хэлэхэд, АН-ынхан ногоон автобусаар сонсгол хийх санаачилга гаргаад явж байна. Санаа нь зөв. Гэхдээ хаяг андуураад байна. Ногоон автобусыг УИХ-аар биш НИТХ-аар хэлэлцэх хууль зүйн гарцтай юм байна лээ. АН-ынхан үүнийг мэдэхгүй байна гэж баймгүй. Тэгээд бас ганц ногоон автобусаар биш дээр хэлсэнчлэн 12 жилийн хугацааны автобусны худалдан авалтаар сонсгол хийх “захиалга” өгөх хэрэгтэй. Тэр ч бүү хэл, “...Хот дагасан авлига гэдэг том сэдвээр сонсгол хийе” гэвэл үнэмшилтэй хийгээд хэрэгтэй сонсогдоно. Тэгэлгүй, “ Ногоон автобусаар сонсгол хийхгүй байгаа УИХ-ын даргыг Цэцэд өгнө” энэ тэр гэдэг бол сонгуульд зориулсан улс төрийн шоу шиг үзэгдээд байна.

Ер нь зарим улс төрийн хүчнүүд, нэр бүхий улс төрийн бүлэглэлүүд хотын 30 жилийг бүдгэрүүлэх гэж мөн ч их хичээж байгаа харагдана. Хотыг ийм болоход гар бие оролцсон нөхдүүд баригдаж ирээд хоригдоход “...Хөөрхий минь, настай хүнийг яах нь вэ” гэнэ. Гэтэл хотын өнгөрсөн 30 жилийн газрын наймаа, хот төлөвлөлтийн завхралыг тэр хүмүүсээс сайн мэдэх хүн байхгүй. Тэр хүн өөрөө авлига, албан тушаалын хэрэг өдөөгөөгүй гэхэд тэдгээргийн хамгийн сайн мэдэх хүний нэг мөнөөс мөн. Түүнчлэн бас нэг улстөрчийн тухайд “...Түүнийг буулгаад л амьдрал сайжирна гэсэн яасан бэ” гээд л олон нийтийн сүлжээгээр ойр ойрхон турхирч байна. Тэр хүн нь хотыг хамгийн олон жил удирдаж, хот дагасан авлигуудтай холбоотой яригдаж ирсэн байх жишээтэй. Тэр байтугай МАН-д Хотын фракц гэж байгуулсан. Тэр нь сүүлдээ МАНАН болж өргөжсөн. Энэ фракц одоо ч хүчтэй хэвээр байна. Зөвхөн энэ ганц хоёр хүнийг л гэхэд хотын авлигатай холбоотой юу үгүй юу гэдгийг иргэд мэдэх эрхтэй. Энэ бололцоог хууль хяналтынхан гаргаж өгөх үүрэгтэй. Гэтэл нэгийг нь шүүхээс буцааж, нөгөөхийг нь мөрдөх шатанд нь царцаах байдлаар хэргүүдийг нь сонгууль өнгөртөл “амраачихсан” байгаа шүү.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ НЭГДҮГЭЭР САРЫН 11. ПҮРЭВ ГАРАГ. № 7 (7251)

ФОТО:

Сэдвүүд : #Нийтлэл  
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл
ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
16 цагийн өмнө өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

17 цагийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

17 цагийн өмнө өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

17 цагийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

17 цагийн өмнө өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

17 цагийн өмнө өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

17 цагийн өмнө өмнө

Дөрвөн ногоон мэнгэтэй хөх морь өдөр

17 цагийн өмнө өмнө

Цас орно, өдөртөө 5-7 хэм хүйтэн байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2 өдрийн өмнө өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2 өдрийн өмнө өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2 өдрийн өмнө өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2 өдрийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

2026-11-13 өмнө

Инженерийн хангамжийн байгууллагуудын өвөлжилтийн бэлтгэл, бэлэн байдлыг шалгалаа

2026-11-13 өмнө

"Химийн масс олимпиад"-д Орхон аймгийн ЕБС-ийн 2055 сурагч хамрагджээ

2026-11-13 өмнө

Төрийн өмчит компаниудын ногдол ашгийг иргэдэд хүртээх бодлого үр дүнгээ өгч эхэлж байна

2026-11-13 өмнө

Н.Учрал: Говийн усны асуудлыг нэн тэргүүнд тавина

2026-11-13 өмнө

Л.Оюун-Эрдэнэ: Манай могой Б.Энхбаяр “Бодь-110” гэхээр л хачин их цочдог хүн дээ

2026-11-13 өмнө

З.Мэндсайхан: “Рио Тинто” групп ногдол ашгийг гурван үе шаттайгаар төвлөрүүлэхээ илэрхийлсэн

2026-11-13 өмнө

Үс засуулбал бие эрхтний хүч сайжирна

2026-11-13 өмнө

Их цас орно, өдөртөө 1-3 хэм дулаан байна

2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тоглогчдын бичлэг (2026-27)

2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тохолтын бичлэг (2026-27)

2026-11-12 өмнө

Хөөрөг 20, даалин 10 гэх мэтийн хохирогч иргэд тогтоогдоогүй байна

2026-11-12 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 64 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-12 өмнө

Хүүхдийн биед тохирсон ширээ, сандлын хөрөнгө оруулалтыг ирэх оны төсөвт тусгая

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-11 өмнө

“Чингис хаан” тэргүүн зэргийн одонг Шинжлэх ухааны академид хүртээлээ

2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тоглогчдын бичлэг (2026-27)

2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тохолтын бичлэг (2026-27)

2026-11-10 өмнө

Шинэ гарди М.Лхагвагэрэл “Чингис хаан” цом гардлаа

2026-11-11 өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шарагчин үхэр өдөр

2026-11-13 өмнө

Төрийн өмчит компаниудын ногдол ашгийг иргэдэд хүртээх бодлого үр дүнгээ өгч эхэлж байна

2026-11-11 өмнө

Өдөртөө 7-9 хэм дулаан байна

2026-11-13 өмнө

Н.Учрал: Говийн усны асуудлыг нэн тэргүүнд тавина

2026-11-11 өмнө

“Оюу толгой” ХХК 2027 оноос ногдол ашиг олгоно гэдгээ захидлаар мэдэгдлээ

2026-11-10 өмнө

Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET

2026-11-12 өмнө

Н.Учрал: Оюу Толгойн ногдол ашгийг иргэдийн дансанд шилжүүлэх эсэх асуудал дээр Засгийн газар хуулиа л барина

2026-11-12 өмнө

Их Засаг ба Хууль засаглахуй: “Их Засаг” бол ганц бичиг баримт биш, Үндсэн хуулийн цогц юм

2 өдрийн өмнө өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-10 өмнө

Нийслэл хотын албан татварыг 50 хувиар бууруулах тогтоолын төслийг баталлаа

2026-11-12 өмнө

Хүүхдийн биед тохирсон ширээ, сандлын хөрөнгө оруулалтыг ирэх оны төсөвт тусгая

2026-11-13 өмнө

Инженерийн хангамжийн байгууллагуудын өвөлжилтийн бэлтгэл, бэлэн байдлыг шалгалаа

2026-11-12 өмнө

Монгол Улс дэлхийн дижитал ба хиймэл оюуны өрсөлдөх чадварын үнэлгээгээр 70 орноос 67-рт эрэмбэлэгдлээ

2026-11-10 өмнө

С.Бямбацогт: Төрийн хүч эрх мэдэлд бус, ард түмнийхээ итгэлд оршдог

2026-11-10 өмнө

С.Нарангэрэл: Чингис хааны Их Засгийн амин сүнс нь ёс суртахуун гэсэн дүгнэлтэд хүрсэн

2026-11-12 өмнө

Химийн иж бүрэн кабинет байгуулж хүлээлгэн өглөө

2026-11-12 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 64 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-13 өмнө

Их цас орно, өдөртөө 1-3 хэм дулаан байна

2026-11-12 өмнө

Хөөрөг 20, даалин 10 гэх мэтийн хохирогч иргэд тогтоогдоогүй байна

2026-11-11 өмнө

“Шинэ цагийн малчин" аяныг үндэсний хэмжээнд өрнүүлэх арга хэмжээний төлөвлөгөөг баталлаа

2026-11-12 өмнө

Хүннү эйр – Монгол Улсыг Дэлхийтэй холбосон 15 жил

2 өдрийн өмнө өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-12 өмнө

Хүннү хотын дэд бүтцийн бүтээн байгуулалтууд үргэлжилж байна

2026-11-13 өмнө

З.Мэндсайхан: “Рио Тинто” групп ногдол ашгийг гурван үе шаттайгаар төвлөрүүлэхээ илэрхийлсэн

2026-11-11 өмнө

Г.Тэмүүлэн: Шүгэл үлээгчийг хамгаалах тогтолцоог бүрдүүлж, амь нас, эрүүл мэндэд халдсан, эсхүл халдах эрсдэл үүссэн бол нэн даруй хамгаалалтад авна

2026-11-10 өмнө

Тэгш, сондгойгоор замын хөдөлгөөнд оролцсон өдрүүдийн зам ашигласны төлбөрөөс чөлөөлнө

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.